Hiperaktivite, çocukta aşırı hareketlilik ve dürtüsel davranışların yaşa göre beklenenden fazla ve sürekli görülmesi anlamına gelir. Çocukluk döneminde enerjik olmak doğaldır; ancak hareketlilik günlük yaşamı zorlaştırıyorsa değerlendirme gerekebilir.
Sık görülen belirtiler
- Oturduğu yerde sürekli kıpırdanma, eller ve ayaklarla oynama
- Sessiz oturması gereken yerlerde ayağa kalkma
- Sırasını bekleyememe ve sözünü kesme
- Aşırı konuşma veya düşünmeden hareket etme
- Sık sık eşya kaybetme ve dikkat dağınıklığı
Yaşa uygun hareketlilik ile farkı
Okul öncesi çocuklar genellikle çok hareketlidir. Önemli olan davranışın sürekli mi, her ortamda mı görüldüğü ve yaşıtlarına göre ölçülü olup olmadığıdır. Evde kontrollü oyun oynayabilen ama okulda yoğun zorlanan çocukların durumu ayrıca incelenmelidir.
Ne zaman uzmana başvurulmalı?
Belirtiler altı aydan uzun süredir devam ediyor, birden fazla ortamda görülüyor ve çocuğun öğrenmesini ya da arkadaşlık ilişkilerini etkiliyorsa bir çocuk ve ergen psikiyatristine başvurmak uygundur. Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır; tanı uzman tarafından konur.
Okul ve ev arasında gözlem paylaşmak
Hiperaktivite değerlendirmesinde en değerli bilgi, çocuğun farklı ortamlardaki davranışlarından gelir. Ev için yazılan notlar ile öğretmenin okuldaki gözlemleri birleştiğinde, uzman daha sağlıklı bir resim elde eder. Bu nedenle öğretmenle düzenli iletişim kurmak önemlidir.
Çocuğun kendi duyguları
Bazı çocuklar, hareketlerini kontrol etmekte zorlandıklarını fark eder ve bu durum üzüntü yaratabilir. Çocuğun kendini kötü hissetmesi, uzman görüşü için önemli bir işaret olabilir.